Hoe kom je van een gevoel (nostalgie/melancholie) naar een object?

Van een gevoel naar een zinvol object komen iets wat moeilijk is. Wanneer weet je dat je het gevoel goed hebt vertaald? ? C.q. wanneer wordt de functie vorm? En de vorm materie?

Bij het maken van kunst is bijna nooit één informatie/inspiratie bron genoeg. Zelfs al weet je welk gevoel je inspireert, moet je hier meer aan toevoegen om een kunstwerk te maken. Wanneer ik zelf kunst maak zijn er 2 mogelijkheden voor mijn plan van aanpak:

1: Ik heb al een vaag idee met wat mijn uiteindelijke werk zal worden, en om het werk meer diepte te geven/interessanter te maken ga ik online opzoek naar inspiratie (via bijvoorbeeld: Pinterest, Instagram, archive of American art). Vaak helpt dit erg en ben ik meer tevreden met het eindresultaat.

2: Ik heb geen flauw idee wat ik wil gaan maken, en kies ervoor om te gaan schetsen en ook het internet af te struinen voor iets wat mijn interesse heeft. Of wanneer ik te gefrustreerd raak moet ik weglopen tot dat er een idee bij me op komt.

 

Maar vanuit een emotie zonder beschrijving een kunstwerk maken, wordt redelijk moeilijk. Om mezelf een leidraad te geven heb ik twee algemene mogelijkheden bedacht: een object over dingen die bij mij nostalgie teweegbrengen (zoals ik in het eerste hoofdstuk beschreven heb, kan je ook nostalgie door een verhaal heen beleven), of een object wat het gevoel belichaamt, dus uit kleuren, vormen en texturen.

Om dit verslag meer diepgang te geven heb ik als deelproject interviews gehouden met kunstenaars uit verschillende disciplines. De bedoeling is te leren over verschillende manieren van werken/en inspiratie verzamelen en of ik hier zelf ook nog iets uit kan halen voordat ik aan mijn praktijkproject begin.

Ik heb interviews gehouden met Mignon Nusteling en Arniko Knobbe.

Wat ik uit deze interviews heb kunnen halen is dat mijn manier van werken absoluut niet is hoe elke kunstenaar werkt en dit kan je nogal snel vergeten als je in je werkproces zit. De meeste kunstenaars zijn erg los in hun werkproces en doen waar ze zin in hebben zonder voor elke stap een reden te hebben.

Mignon heeft een heel spontaan werkproces. Ze vertelde dat ze een idee krijgt en dit dan gewoon gaat tekenen. Er gaat dus niet veel aan vooraf, en inspiratie doemt soms zomaar op. Ze zoekt ‘references’ op, en gaat aan de slag. Nadat ik 3 jaar KUBV heb gehad, vergeet ik soms nog wel dat je niet voor elk kunstwerk, en elke gedachtegang een verklaring nodig hebt. Je hoeft niet alles bij te houden wanneer dit niet voor een schoolopdracht gedaan moet worden. Dit is iets wat ik redelijk snel kan vergeten.  

Arniko heeft juist een werkproces zoals ik dit ook ken. Ze ziet iets, en dit geeft haar inspiratie. Ze vertelde me dat een vriendin haar een foto van een cel toe stuurde, dit betrok ze bij haar werk, en dit zorgde voor die inspiratie ‘boost’ voor haar nieuwe collectie. Wanneer ze die inspiratiebron in handen heeft, gaat ze verder met het uitwerken van het onderwerp. Ze maakt woordwebs, en doet kleinschalig onderzoek. Daarna begin ze met het schetsen van designs, en laat zich door elke schets weer inspireren voor de volgende. Vanuit deze designs gaat ze door haar bestaande patronenarchief en past deze patronen aan of maakt nieuwe. Het is een heel net werkproces, zoals je dat ook kan leren op school.

Door werkprocessen van een afstand te kunnen bekijken is het voor mij duidelijk geworden dat van een idee/gevoel naar een object komen bijna arbitrair lijkt. Wanneer je 20 mensen 1 onderwerp geeft zullen ze allemaal met verschillende uitwerkingen komen, dit kan liggen aan leeftijd, gemoedstoestand, en misschien zelfs wel het weer. Dit voorbeeld wordt bij KUBV al bijna bewezen, hier krijgen we 5 onderwerpen waar we er één in 2D of 3D moeten uitwerken. Als je kijkt naar mensen met dezelfde onderwerpen, zullen deze op het eerste gezicht erg verschillend lijken. Toch zullen er misschien wel overeenkomstige beelden terugkomen; bij het onderwerp van ‘Love vs. War’ kom je al snel bloemen en pistolen tegen. Blijkbaar zijn dit dingen die wij met die onderwerpen associëren.

Hetzelfde geldt voor gevoelens. We associëren bijvoorbeeld snel kleuren met gevoelens. Dit kan je goed zien in de filmindustrie.

Denk aan de kleur groen. Wat voor type karakter zie je voor je? Welk type persoonlijkheid heeft dit karakter? Dacht je aan een jaloers type?

Denk aan de kleur rood, en verzin weer een karakter. Zie je nu een liefdevol of sexy persoon? Van deze associaties maken filmmakers gebruik wanneer ze aan een film “colorgrading” toevoegen. Films over een ‘dystopia’ hebben een heel lage saturatie, terwijl comedy’s een hoge saturatie hebben.[1]

Op deze manier worden filmkijkers geconditioneerd om al met een bepaalde ‘mindset’ een film in te gaan.

Misschien denk je nu wel, waarom ga ik in op ‘colorgrading’ terwijl ik het heb over gevoelens om zetten naar objecten. Het is me duidelijk geworden dat gevoelens naar objecten omzetten een moeilijk stukje werk is, wat vooral persoonlijk is. Deze kleurtheorie kan mij helpen om mensen onbewust een bepaald gevoel mee te geven wanneer ze naar mijn werk kijken. Wit kan bijvoorbeeld als sereen over komen, blauw als rustgevend, geel als energiek, en roze als vrouwelijk en liefelijk[2].

Mijn hele project gaat over nostalgie, en ik wil mensen geen naar gevoel mee naar huis geven nadat ze mijn eindpresentatie hebben gezien. Agressieve kleuren zoals rood en zwart, kan ik dus wegstrepen. Lichte kleuren zullen eerder mijn keuze zijn. Wit is puur, en nostalgie laat je vaak terugdenken aan de kindertijd, een goede kleur om dus te gebruiken in mijn werk. Pastelkleuren doen ook denken aan baby’s, dus ook die kleuren zijn goed om te gebruiken.

Hoe moet je van een gevoel naar een object komen? Dit is aan de kunstenaar, er is geen stappenplan die je kan volgen. Dit zal cliché klinken, maar volg je hart! Alleen door je hart te volgen zal je een werkproces ontwikkelen dat je een object oplevert wat je emotie goed weergeeft.

 

[1] https://www.youtube.com/watch?v=0ZZgiSUyPDY

[2] https://www.verywellmind.com/color-psychology-2795824

Comedy's op Netflix
Horrorfilms op Netflix
  • RIJKS